Skip Navigation Links Yatırım kararı, yatırımcının finansal kaynaklarına ilave olarak emek, zaman, ticari özgüven ve ticari itibar ile diğer kıymetli kaynakları açısından son derece kritik bir aşamadır. Yatırım konusunun, doğru bir metodoloji kullanılmadan analiz edilmesi veya hiç analiz yapılmaması, bu kaynakların hepsi için hayati riskler doğurur. Fizibilite raporunun hazırlanması çalışması; yatırımların teknik, ekonomik, yasal ve operasyonel olarak uygulanabilirliğini, pazar potansiyelini ve finansal karlılığını araştırma ve veriye dayalı projeksiyonlar yapma sürecidir. Fiziblite raporu yatırımcı adayına;
- Pazarın talep yapısını ve bunun yatırım konusu ürün/hizmet üzerindeki etkilerini,
- Yatırım konusu ile ilgili riskleri,
- Gelişme, genişleme veya başarı vaad eden fırsat alanlarını,
- Sermaye ihtiyaçlarını,
- Yatırımın orta ve uzun vadede karlılık düzeyleri ile nakit akışını ve
- Benzeri birçok önemli detayı
açıkça gösteren bir karar destek aracı rolü üstlenir. Eğer yatırım kararı alınması sürecinde yanlış hesap yapılmışsa, fizibilite raporu sigorta görevi üstlenerek yatırımcı adayını hatalardan ve risklerden korur. Doğru yapılandırılmış bir fizibilite, yatırımın hangi ölçekte, hangi kaynaklarla ve hangi senaryoda uygulanacağına dair net bir yol haritası sağlar.
Her fizibilite raporunda incelenmesi gereken temel hususlar ana hatları ile; teknik, ekonomik, yasal ve operasyonel uygulanabilirlik, pazar potansiyeli, teknik, finansal karlılık düzeyi, riskler ve risk yönetimi, iş modeli, yönetim yapısı, sürdürülebilirlik, istihdam, çevresel ve sosyal etkiler konularını kapsar. Bu konudaki detaylar Fizibilite Raporu Hazırlamak başlıklı makalemizde anlatılmıştır, okunamızı öneririz.
Anılan başlıklar her fizibilite raporunun olmazsa olmazı niteliğini haizdir ve hemen hemen her danışmanlık firması, hizmetlerini bu başlıklar altında sunar. Çelebi Danışmanlık'ın fizibilite raporu perspektifi aşağıda anlatılmıştır.
Yerel Kalkınma Hamlesi Programının Fizibilite Raporu Hazırlama Süreci Üzerindeki Etkileri
30.05.2025 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan 32915 sayılı Yatırımlarda Devlet Yardımları Hakkında Karar, Türkiye’nin teşvik sisteminde köklü bir yapısal dönüşüm gerçekleştirmiştir. Bu yeni dönemde her il için belirlenen stratejik yatırım konuları, Kalkınma Ajansları koordinasyonunda ilan edilen çağrılarla desteklenmektedir.
Ön başvurusu uygun bulunan girişimlerin, Bakanlığın yayınladığı Ek-2 formatındaki kapsamlı fizibilite raporunu hazırlayıp sunmaları için 49 günlük son derece kritik ve kısıtlı bir süreleri bulunmaktadır. Bu kadar kısa süre içerisinde hazırlanarak sunulan raporun niteliği, yatırımın reddedilmesi veya "kesin listeye" alınması arasındaki temel farkı belirlemektedir ve ince çizgi niteliğindedir.
T.C. Sanayi ve Teknoloj, Bakanlığının Yerel Kalkınma Hamlesi Teşvik Programı 2026 Yılı Çağrısını gözden geçirmenizi öneririz
Çelebi Danışmanlık Ekibinin Fizibilite Raporu Hazırlama Yaklaşımı
1. Metodolojik Yaklaşım Farklılığı
Her fizibilite raporunda incelenen ana çerçeve standart bir formata sahip olsa da, Çelebi Danışmanlık her yatırım fikrinin veya kararının kendine özel olduğu kabulüyle, fiziblite raporunun hazırlanması sürecinde yatırım doğası ile özdeşleşen özgün bir metodoloji kullanmayı tercih etmektedir. Analizlerde kullanılacak kalitede verinin sınırlı olduğu veya hiç olmadığı durumlarda, bilimsel yaklaşımla doğrulanabilir mahiyetteki dolaylı göstergeler kullanılmaktadır.
Çelebi Danışmanlık bakış açısıyla fizibilite raporu hazırlık süreci; zamanın büyük bölümününün masabaşında değil, saha çalışmalarında geçirilmesini gerektirir.
2. Hassasiyetlerimiz ve Süreç Yönetim Yaklaşımımız
Çelebi Danışmanlık fizibilite raporlarını hazırlarken, yatırımı kendi öz kaynaklarıyla gerçekleştireceği yaklaşımıyla ve hassasiyetiyle hareket eder. Hizmet anlayışımız, sadece yatırımcının verdiği verileri raporlaştırmakla sınırlı değildir. Çoğu zaman yatırımcının dahi tam hakim olamadığı teknik detayları araştırır; doğru teknolojilerin seçimi ve optimal üretim tekniklerinin belirlenmesi konularında yatırımcıyı yönlendiririz.
Hatalı bir yatırım kararı veya verimsiz bir kaynak kullanımı gördüğümüz anda müdahale ederek doğruları öğretir, fonların ve diğer kaynakların maksimum etkiyi yaratacak alanlara kanalize edilmesini sağlarız. Fizibilite raporunu bir başvuru evrakı olarak görmez, projenin finansal ve teknik anayasası olarak kabul ederiz.
3. Fiziblite Raporu Hazırlığında Kritik Zaman Yönetimi
Çelebi Danışmanlık;
- Yerel Kalkınma Hamlesi başvuru çağrısı kapsamında 49 günlük dar zaman aralığına sıkışmış süreci bir yatırım mühendisliği disipliniyle yönetir.
- Zamanı etkili ve verimli kullanır.
- Yatırımcıyı pasif bir müşteri olarak değil, teknik ve finansal doğrular konusunda bizzat yönlendirdiği paydaşı olarak görür.
- Fonların en verimli şekilde kanalize edilmesi için hatalı kararlara müdahale edip, projenin Bakanlık nezdinde ön plana çıkmasını sağlamak için analitik derinliği raporun merkezine koyar.
4. Teknik ve Finansal Analiz Derinliği
Yerel Kalkınma Hamlesi Destek Programının güncel fizibilite raporu formatının gerektirdiği tüm teknik detayları, bilimsel yaklaşımla temellendiririz:
Teknoloji ve Kapasite Seçimi
Seçilen üretim tekniğinin alternatiflerle kıyaslanması, makine parkurunun teknik özellikleri ve kapasite seçiminin finansal gerekçelendirmesini yaparız.
Mali Modelleme ve Karlılık:
Net Bugünkü Değer, İç Verim Oranı ve Geri Ödeme Süresi gibi metrikleri, 10/20 yıllık nakit akım projeksiyonları ve hassasiyet analizleriyle hatasız şekilde kurgularız.
YTAK ve Finansal Erişim:
Yatırım tutarı 1 milyar TL üzerindeki projelerin Yatırım Taahhütlü Avans Kredisi (YTAK) programına başvuru yapabilmesi için gereken finansal derinliği sağlarız.
5. Fizibilite Raporlarında Etki Analizi
Yerel Kalkınma Hamlesi kapsamında fiziblite raporlarının puanlanmasında belirleyici olan faktörlerden "Etki Analizi" bölümünü, projenin yerel kalkınma vizyonuyla örtüşen verilerle işleriz:
Bölgesel Kalkınma
Yatırımın yerel tedarik zinciri halkalarına etkisi, kümelenme potansiyeli ve atıl kaynak kullanımı gibi stratejik katkıları somutlaştırırız.
Sosyal Fayda
Kadın ve genç istihdamına katkı ile bölgedeki yaşam kalitesine yönelik etkileri, yatırımcıyla beraber geliştirdiğimiz tedbirlerle rapora yansıtırız.
Endüstriyel Tecrübe ve Referanslar
Bu hizmeti, mevzuatın ötesinde gerçek bir saha tecrübesiyle sunuyoruz. Kalkınma Kütüphanesi’ne giren Akıllı Referans Bina (ARBİM) fizibilitesinden, Benin r-PET Geri Dönüşüm Tesisi ve Aksaray Sıcak Galvaniz Kaplama projelerine kadar uzanan geniş referans ağımız, metodolojimizin ulusal ve uluslararası başarısını kanıtlamaktadır.
Referans: Süt Tozu Üretim Tesisi Fizibilite Raporu
Referans: Tam Uçuş Simülasyon Eğitim Merkezi Fizibilite Raporu
Referans: Kireçlik Yarma Sistemi Deri İşleme Ortak Kullanım Tesisi Fizibilite Raporu
Referans: Ayakkabı İmalatçıları Küçük Sanayi Sitesi Fizibilite Raporu